İçeriğe atla
22 Kasım 2026, Pazar
Teknoloji

TÜBA Başkanı Şeker, COP31’de Bilim Akademilerinin İklim ve Sağlık Politikalarındaki Rolünü Anlattı

TÜBA Başkanı Şeker, COP31'de iklim krizinin sağlık boyutunu ve bilim akademilerinin politika süreçlerindeki rolünü anlattı.

TÜBA Başkanı Şeker, COP31'de Bilim Akademilerinin İklim ve Sağlık Politikalarındaki Rolünü Anlattı
Paylaş

TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker, Antalya’da düzenlenen COP31 kapsamındaki “Science and Leadership for Climate-Resilient Health Systems” başlıklı uluslararası etkinlikte konuştu. Şeker, iklim krizinin aynı zamanda bir sağlık krizi olduğunu belirterek bilim akademilerinin politika süreçlerinde bağımsız danışmanlık, ulusal araştırma kapasitesinin güçlendirilmesi ve eşitlikçi uluslararası iş birlikleri yoluyla etkin rol alması gerektiğini ifade etti.

Etkinliğin moderatörlüğünü ABD Ulusal Tıp Akademisi Başkanı Dr. Victor J. Dzau yaptı. Panelde Brezilya Sağlık Bakanlığı Çevre Sağlığı ve İş Sağlığı Gözetimi Dairesi Direktörü Dr. Agnes Soares da Silva, Dünya Sağlık Örgütü Çevre, İklim Değişikliği ve Sağlık Dairesi Direktörü Dr. Maria Neira ve Endonezya Bilimler Akademisi Başkanı Prof. Dr. Daniel Murdiyarso da konuşmacı olarak yer aldı.

İklim Krizi Sağlık Krizi Anlamına Geliyor

Şeker, sıcak hava dalgaları, kuraklıklar, seller ve orman yangınlarının insan sağlığını doğrudan etkilediğini, gıda ve su güvenliğini tehdit ettiğini ve bazı bulaşıcı hastalıkların yayılmasını artırdığını kaydetti. Dünya Sağlık Örgütü verilerine atıfla, 2000-2019 yılları arasında dünya genelinde yılda yaklaşık 489 bin sıcaklıkla ilişkili ölüm yaşandığı hatırlatıldı. Şeker, bu tablonun çözümü için “Tek Sağlık” yaklaşımının bakanlıkları, yerel yönetimleri, üniversiteleri ve bilim akademilerini kapsayan bir yönetişim modeline dönüşmesi gerektiğini savundu.

Bilim ve Politika Arasında Üç Temel Alan

Şeker, akademilerin katkısını bağımsız bilimsel danışmanlık, önleyici sağlık hizmetleri ve kurumsal kapasitenin güçlendirilmesi ile eşitlikçi uluslararası iş birliği başlıklarında değerlendirdi. TÜBA’nın 2020 tarihli “Türkiye’de İklim Değişikliği ve Halk Sağlığı Raporu” ile COP31 için hazırlanan “COP31 Eylem Gündemi Hedefleri: Sentez Raporu”na da değinen Şeker, sentez raporunun iklime dirençli şehirler, elektrifikasyon, döngüsel ekonomi, iklim eğitimi ve iklim finansmanı gibi altı alanda öneriler sunduğunu belirtti.

Türkiye’de TÜBA, TÜBİTAK ve TÜSEB’in bilimsel danışmanlık, araştırma fonlaması ve uygulamaya aktarım alanlarındaki tamamlayıcı rollerine dikkat çeken Şeker, ülkelerin kendi bilimsel kanıtlarını üretebilmesi ve önceliklerini belirleyebilmesi gerektiğini vurguladı.

Üç Somut Öneri

Moderatör Dzau’nun düşük ve orta gelirli ülkelerdeki akademilerin etkisini nasıl artırabileceğine ilişkin sorusuna yanıt veren Şeker, sağlık, tarım ve çevre bakanlıklarını bir araya getiren “Tek Sağlık” konseylerinin kurulmasını, ülkelerin kendi koşullarını yansıtan bölgesel verilere yatırım yapmasını ve düşük ve orta gelirli ülke araştırmacılarının uluslararası projelerde eşit ortak olarak yer almasını önerdi. Şeker, yanıtını “Kısacası: konseyler kurun, veri üretin, insanlara yatırım yapın. Akademiler, bu üç adımın hepsinde köprü görevi görebilir.” sözleriyle tamamladı.

Başarı Korunan Hayatlarla Ölçülmeli

Şeker, bilimsel akademilerin sorumluluğunun yalnızca rapor hazırlamakla sınırlı olmadığını, hükümetlerin politikalarının etkisini değerlendirmesine ve ilerlemeyi izlemesine yardımcı olmaları gerektiğini belirtti. İklim ve sağlık alanındaki başarının üretilen strateji sayısıyla değil, korunan hayatlar ve oluşturulan dirençle ölçülmesi gerektiğini ifade ederek konuşmasını tamamladı.

Konuyla İlgili

Teknoloji Bölümünden

Öne Çıkanlar

  1. COP31 Başkanı Kurum: Son metni sekretaryaya gönderdik, genel kurula Örtü Kararı getirilecek
  2. COP31 Başkanı Kurum, Panama Çevre Bakanı ve Suudi Arabistan Enerji Bakanı ile görüştü
  3. COP31 Başkanı Kurum, kapanış oturumunda Genel Kurul’a uzlaşı çağrısı yaptı
  4. Anadolu medeniyetleri EBA’da 100 kavramlık video içerikle anlatılacak